Vlaanderens Bedevaarten Bisdom Brugge

Lourdes: adem voor uw ziel

De geest van een bedevaart (februari 2012)

Notities van een lezing door Mgr. Jean Kockerols
Wezemaal 29 feb 2012

 

Mgr. Kockerols put zijn overweging uit zijn ervaringen als pelgrim naar Lourdes, Sceztochwa. en Santiago. Zijn ervaringen naar het Poolse bedevaartoord dateren uit de tijd voor de val van de Berlijnse Muur. Men trok toen op in groepen van 1000 pelgrims. Dat was erg indrukwekkend. De ervaringen van de tochten naar Santiago dateren uit 1990 en 1998 De spirituele achtergrond van deze pelgrimstochten kan helpend zijn.

 

Het verhaal van Santiago begint bij het verhaal van de monnik die in een droom St. Jacobus ziet verschijnen met de boodschap: “Ik lig begraven op ’t veld waarboven de ster straalt.” (Compos: aarde; Stella: ster.); gravend vindt de monnik een graf, waarvan gezegd wordt het graf van St. Jacob te zijn. Overigens hebben opgravingen op die plaats een kerkhof uit de eerste eeuw blootgelegd.

  • Santiago is een Spaanse bedevaartplaats met verwijzing naar het verdrijven van de Moren uit het land.
  • Men maakte vroeger vaker ook een bedevaart naar Santiago ter vervanging van een bedevaart naar het H. Land.
  • Santiago ligt in Finis Terra; men kende al eerder bedevaarten naar het “einde van de wereld”(Finis Terra)
  • In de Middeleeuwen legde men met regelmaat een bedevaart op als straf voor zware zonden. Het had een dubbel effect: de zondaar had alle gelegenheid om tot inkeer te komen en de gemeenschap was een tijdje vande zondaar verlost.

De pelgrimstocht kent in Frankrijk 4 verschillende routes. Vanuit het verleden trekt men met elkaar op, ook met het oog op de veiligheid. De vertrekpungten van de routes zijn: Parijs; Vezelay; Le Puy en Velay en Arles. De drie eerste routes komen in Ronceveau. Vanaf Puente la Reina volgen alle pelgrims dezelfde weg: Camino Royal de Santiago.

Op het einde van de 20e eeuw kent de pelgrimstocht naar Santiago een opleving. En voor sommigen mag men nu wel zeggen dat de pelgrimstocht “trendy” is geworden. Van huis vertrekkend is de route meer dan 2000 kilometer en vraagt zeker een tijdsbestek van 3 maanden. Er zijn pelgrims die ook te voet terugkeren. Reken dan maar op een onderneming die een jaar duurt. Mgr. Kockerols is vanaf St. Jean Pied de Port, aan de voet van de Pyreneeën vertrokken. De tocht bedraagt dan nog 850 km. in een tijdsbestek van 30 dagen. ‘Mocht ik kunnen, ik vertrek morgen opnieuw’. In Spanje is de weg met gele tekens bewegwijzerd.

 

Waarom op weg?

De motivatie om op weg te gaan is zeer verschillend.

  • Men gaat op weg om een prestatie te leveren, sommigen zelfs om te stoefen (opscheppen).
  • Onderweg ontdek je zoveel, dat je terug wil komen. Het is onbeschrijfelijk dat de route zo’n aantrekkingskracht heeft.
  • De bedevaart is iets spiritueels. Er is eigenlijk geen weg. De weg ontstaat als je op weg gaat
  • De bedevaart is een fysieke belevenis. Je wordt je door je lichaam van van alles bewust. Daarom zeg ik: een bedevaart is ook een afbeelding, een icoon van ons aardse leven. Ook van ons christelijke leven, want ons hele leven is eigenlijk één bedevaart.

     

  1. De bedevaart moet een tijd duren. Er moet letterlijk tijd genomen worden voor deze tocht, voor iedere bedevaart. Heen en terug in korte tijd kan niet.
     
  2. De bedevaart moet je ook beu worden. Je moet bij de vraag komen: “Waarom heb ik ja gezegd op deze tocht?”. Vragen die aangeven dat je ook aan beproeving toekomt. Dat vraagt om volharding. Dat vraagt om trouw. Zo is het ook in het leven waar trouw gevraagd wordt aan ons engagement.
     
  3. De bedevaart is geen wandeling. Men voelt dat de plaats waar men naar toe trekt een gewijde plaats is. En als het een gewijde plaats is, zal God op ons staan te wachten. Als gelovigen weten wij waar wij naar toe gaan: aan het einde staat er iemand op ons te wachten. Daar worden we toe aangetrokken.
     
  4. Waarom vertrek je eigenlijk? In het begin is het antwoord op deze vraag vaag en onduidelijk. Eenmaal op stap merk je toch iets van een “honger”, van iets verwachten. In het diepste van je hart wil je iets ontvangen, iets krijgen. Daarom ga je op stap. In het evangelieverhaal van de “verloren zoon” kun je heel uitdrukkelijk lezen, dat , als het besluit van de zoon gevallen is om terug te keren, de Vader al op weg gaat. Hem van verre tegemoet komt. De Vader doet het grootste deel van de weg.
     
  5. Ook al trekt men in een grote groep, toch ben je ook alleen. Er is een zekere eenzaamheid. Je kunt niet echt samen stappen. Tegelijkertijd is er ook de ervaring van samen-zijn, samen-zijn met mensen die je niet gekozen hebt. Wanneer je op vakantie gaat kies je meestal je eigen gezelschap. Bij een bedevaart is dat niet zo. In de kerk heb je elkaar niet gekozen. En er is dan toch altijd ook een gevoel dat er eentje teveel is. Maar ook ben je samen kerk.
     
  6. Je wordt je bewust van de geschiedenis. Er is er altijd eentje voor je geweest: een uur geleden, een dag geleden, een jaar geleden, een eeuw geleden … en er komt altijd iemand na je….: een uur later, een dag later , een jaar later, een aauw later …Met hen beiden is er een verbondenheid. Ook dat is kerk zijn.
     
  7. Elke dag opnieuw wordt er volharding van je gevraagd. Soms zou je willen stoppen, maar je moet telkens weer op weg gaan. Je wil niet ophouden voordat je je doel bereikt hebt. Soms is de weg mooi, soms is de weg moeilijk en slecht. Soms gaat de hele dag de weg omhoog en soms een hele dag afdalen. Ook dat past als beeld voor het leven.
     
  8. Soms voel je de ademnood letterlijk. Zeker op dagen van vermoeidheid. Je rugzak is zwaar. Wat neem je eigenlijk mee? Je moet telkens daarin een keuze maken, 2 pulls, 2 broeken …, je moet loslaten daardoor ontstaat er ook onthechting. Je leert om afhankelijk te zijn, te ontvangen. Soms ontvang je van iemand, waarvan je het helemaal niet verwacht. Je kunt er versteld van staan.
     
  9. Je ontmoet een grote gastvrijheid. Het beeld wordt ons voorgehouden van Abraham die drie gasten hartelijk ontvangt, gastheer van God zelf.
     
  10. De bedevaart heeft een Paaservaring in zich: van dood naar leven; van Tabor. In enkele seconden komen de apostelen tot het inzicht. Ze hebben iets verstaan over Jezus, maar ook over hun eigen bestaan met Jezus. Iets van het onbegrijpelijke. Maar we willen het vasthouden. Het moet voor ons blijven duren. Petrus: ‘Heer, het is hier zo goed …’ Toch moet je terug naar de menselijke vallei,  werkelijkheid, waar je het moogt beleven. . Al ben je doorweekt met de Taborervaring. Zo ook in Lourdes, je blijft daar niet.
     
  11. Tot slot: Een bedevaart is een samenvatting van ons menselijke en gelovige bestaan. Abraham ging op pad. Hij wist niet waar hij naartoe ging. Maar hij geloofde in de belofte van de Heer.

Een boeiende, soms moeilijke, soms heerlijke tocht. Een tocht die duidelijk maakt dat hoe meer wij vinden, des te meer zullen wij zoeken. Dat, hoe meer de Heer ons vindt, hoe meer Hij ons zal zoeken.

Vlaanderens Bedevaarten v.z.w. | Bosdreef 5 | 8820 Torhout | tel 050 74 56 47